Masz pod ręką worek trocin ze stolarni i myślisz, że dosypiesz je do pelletu i zejdziesz z kosztów? Nie rób tego. Trociny zbijają się w zasobniku, klinują ślimak podajnika i potrafią spalić silnik motoreduktora, a jego wymiana to od kilkuset do ponad tysiąca złotych. Na dokładkę tracisz gwarancję.
Ile naprawdę zaoszczędzisz na trocinach?
Zacznijmy od prostego rachunku. Wióry ze stolarni bywają za darmo albo za grosze, a dobry pellet z certyfikatem swoje kosztuje. Na tonie opału różnica wynosi kilkaset złotych i na tym kończy się cała „oszczędność”.
Po drugiej stronie wagi leży jedna awaria. Spalony motoreduktor podajnika to wydatek od kilkuset do ponad tysiąca złotych, do tego dochodzi postój kotła w środku sezonu grzewczego. Wniosek jest prosty: jedna usterka potrafi zjeść zysk z całej tony mieszanki. A to jeszcze nie jest najgorszy scenariusz.
Zasobnik i ślimak: tu zaczyna się kłopot
Kocioł na pellet jest zaprojektowany pod granulat o stałej średnicy, zwykle 6 lub 8 mm. Granulki są gładkie i suche, więc same zsuwają się z zasobnika do rury podajnika, a ślimak przesuwa je równo, porcja po porcji.
Trociny tak się nie zachowują. W zasobniku ubijają się pod własnym ciężarem, a drobny pył i nieregularne wióry wchodzą między zwoje ślimaka a ściankę rury. Opór rośnie z każdym obrotem. Jeśli masz szczęście, pęknie zawleczka zabezpieczająca na przekładni i podawanie opału po prostu stanie. Jeśli nie, silnik motoreduktora będzie pracował pod coraz większym obciążeniem, aż się przegrzeje i spali.
Co trociny robią z rusztem i fotokomórką?
Palnik pelletowy działa dzięki powietrzu, które wentylator wtłacza przez drobne otwory w ruszcie. Trociny zatykają te szczeliny bardzo szybko. Zamiast równego płomienia masz niedopał i gęsty, gryzący dym.
Wtedy zaczyna się łańcuch kłopotów:
- Kreozot w kominie. Niespalone gazy smoliste osiadają na wymienniku i w przewodzie kominowym jako łatwopalna maź. Z niej bierze się pożar sadzy.
- Żar w rurze podajnika. Gdy powietrze nie ma którędy przejść, ogień może tlić się wstecz, w stronę zasobnika. Zawór strażacki czy klapka odcinająca pomagają, ale ryzyko, że żar dojdzie do suchego paliwa, i tak rośnie.
- Zmylona fotokomórka. Czujnik płomienia zasnuty pyłem i sadzą „widzi”, że ogień zgasł. Sterownik dosypuje więc kolejne porcje i włącza grzałkę, aż palnik zasypie gruba warstwa niespalonych trocin.
Serwisant zobaczy to od razu
Producenci kotłów wpisują do instrukcji, jakim paliwem wolno palić. Najczęściej to pellet z normą ENplus A1 albo DINplus. Mieszanka z trocinami tych wymagań nie spełnia.
Przy reklamacji zatartego ślimaka, uszkodzonego rusztu czy spalonego motoreduktora serwisant zajrzy do komory spalania i zakamarków palnika. Drobnego pyłu i niedopalonych wiórów nie da się tam ukryć. Gwarancja przepada, a koszt naprawy spada w całości na ciebie.
Gdzie szukać oszczędności bez ryzyka
Jeśli chcesz palić taniej, zajmij się samym kotłem i domem, a nie paliwem:
- Wyreguluj palnik. Za dużo powietrza albo za częste podawanie opału to ciepło wyrzucone do komina. Dobre ustawienie spalania, najlepiej z analizatorem spalin, pozwala zużyć od 5 do 15 proc. mniej pelletu.
- Czyść wymiennik. Centymetr popiołu i sadzy na ściankach kotła działa jak izolacja. Regularne szczotkowanie sprawia, że ciepło trafia do grzejników.
- Obniż temperaturę o stopień. Zejście o 1°C w domu daje około 6 proc. mniej opału w skali sezonu. Pomaga w tym sterowanie strefowe.
