Masz fotowoltaikę na dachu i rozliczasz się w systemie opustów? Sprawdź w swoich dokumentach, od kiedy korzystasz z tego rozliczenia, i dodaj do tego roku 15 lat. Tyle trwa prawo do net-meteringu dla starszych instalacji. Pierwsi prosumenci dojdą do tej granicy w 2031 r., ostatni w 2037 r.
Jak policzyć swój rok końca opustów
Prawo do starego rozliczenia nie wygasa wszystkim tego samego dnia. Właściciele instalacji z systemu opustów mogą z niego korzystać przez 15 lat, więc koniec zależy od tego, kiedy dana instalacja do niego weszła. Dwóch sąsiadów z tej samej ulicy może więc stracić opusty w różnych latach.
Sam zacząłem od teczki z papierami od instalatora i operatora. Szukasz dokumentu, z którego wynika, od kiedy twoja instalacja jest rozliczana w opustach. Jeśli data nie jest jasna, dopytaj operatora albo sprzedawcę prądu, zanim zapiszesz ją w kalendarzu.
- Ustal, od kiedy twoja instalacja korzysta z systemu opustów.
- Do tego roku dodaj 15 lat.
- Zapisz wynik w kalendarzu i wróć do tematu z wyprzedzeniem, żeby spokojnie przygotować dom na nowe zasady.
Kogo dotyczy wygaszanie opustów?
Zmiana obejmuje osoby, które weszły do systemu opustów przed 1 kwietnia 2022 r. Od tego dnia nowi prosumenci są co do zasady rozliczani w net-billingu, więc 15-letni okres starego rozliczenia w ogóle ich nie dotyczy. Jeśli twoje panele ruszyły tuż przed tą datą, należysz do ostatniej grupy, która pożegna się z opustami w 2037 r.
Najwcześniej, bo w 2031 r., zmianę odczują właściciele najstarszych instalacji. To oni powinni pierwsi przyjrzeć się temu, ile prądu zużywają na bieżąco, a ile wysyłają do sieci.
Co zmieni się w rachunku po przejściu na net-billing
W opustach sieć działa jak wirtualny magazyn. Nadwyżkę z lata odbierasz zimą, a liczy się ilość energii w kilowatogodzinach. W net-billingu rozliczenie przestaje być ilościowe. Prąd pobrany z sieci kupujesz, a za energię oddaną dostajesz pieniądze.
Różnicę dobrze pokazuje prosty, poglądowy rachunek. Jeśli prąd z sieci kosztuje 0,30 euro za kWh, a za oddaną energię dostajesz 0,10 euro, to 1000 kWh zużytych w domu oszczędza 300 euro. Te same 1000 kWh sprzedane do sieci dają tylko 100 euro. To model bez dodatkowych opłat i strat, a prawdziwy wynik zależy od taryfy i umowy, ale kierunek jest jasny.
Po końcu opustów najwięcej zyskujesz na prądzie zużytym wtedy, gdy panele go produkują. Pranie, zmywarkę czy grzanie wody warto przesunąć na słoneczne godziny. Nie wymaga to żadnego zakupu, a podnosi autokonsumpcję.
Czy trzeba od razu kupować magazyn energii?
Nie. Magazyn pozwala zatrzymać w domu więcej własnej energii, ale sam koniec opustów nie gwarantuje, że bateria się zwróci. Przed takim myśleniem ostrzega holenderski regulator ACM, który 2 listopada rozpoczął kampanię przeciw pochopnym zakupom. Tamtejsi sprzedawcy proponowali magazyny za ponad 20 tys. euro, a czasem nawet za 50 tys. euro, i naciskali na szybką decyzję.
Zanim ktoś zaproponuje ci baterię, bo „opusty się kończą”, sprawdź swoje zużycie prądu, to, kiedy w ciągu dnia go potrzebujesz, oraz warunki umowy. Na spokojną analizę masz czas aż do swojego roku granicznego.
Holandia kończy opusty już w styczniu 2027 r.
Holendrzy przejdą tę zmianę wszyscy naraz. Od 1 stycznia 2027 r. prosumenci zapłacą za prąd z sieci pełną stawkę z podatkami i dostaną osobne wynagrodzenie za nadwyżki. Do końca 2029 r. stawka za oddaną energię nie może spaść poniżej 50% podstawowej ceny prądu bez podatków.
Efekty już widać. Według raportu ACM z 12 listopada 2026 r. pod koniec października w Holandii było zarejestrowanych około 89 tys. magazynów energii o łącznej mocy około 1,1 GW, wobec 0,3 GW rok wcześniej. Część prosumentów płaci tam też opłaty za oddawanie energii, które w niektórych przypadkach mogą przewyższyć wynagrodzenie za nadwyżki. U nas zmiana przyjdzie stopniowo, rocznik po roczniku, więc każdy właściciel paneli ma czas, żeby wcześniej policzyć swoją datę.
