Gotujesz zupę na gazie i po chwili w kuchni robi się duszno, choć okno jest uchylone. To nie przypadek. Z płomienia do garnka trafia tylko około 40 proc. energii, a reszta grzeje powietrze wokół. Płyta indukcyjna grzeje samo dno naczynia i wykorzystuje do 90 proc. energii.
Gdzie ucieka ciepło z płomienia?
W kuchence gazowej ciepło bierze się ze spalania gazu. Płomień ogrzewa dno garnka, ale spora część gorącego powietrza opływa naczynie bokami i ulatuje prosto do kuchni. Dlatego przy dłuższym gotowaniu nagrzewa się nie tylko garnek, ale też powietrze dookoła i Ty sam, stojąc przy palniku.
Indukcja działa inaczej. Pod szklaną taflą znajduje się cewka, przez którą płynie prąd. Cewka wytwarza szybko zmieniające się pole magnetyczne, a ono rozgrzewa metalowe dno naczynia. Ciepło powstaje więc w samym garnku, a nie w płomieniu pod nim.
Najmocniej zauważyłem tę różnicę latem. Przy gazie gotowanie obiadu potrafi podnieść temperaturę w całym domu. Przy indukcji kuchnia zostaje wyraźnie chłodniejsza, bo mniej ciepła trafia do otoczenia.
Liczby, które pokazują różnicę
Najlepiej widać ją w sprawności, czyli w tym, jaka część pobranej energii faktycznie podgrzewa jedzenie:
- kuchenka gazowa – około 40 proc.,
- tradycyjna płyta elektryczna – około 74 proc.,
- płyta indukcyjna – do 90 proc.
Przy gazie większa część energii z płomienia idzie więc na ogrzewanie kuchni, a nie potrawy. Zwykła płyta elektryczna plasuje się pośrodku. Indukcja kieruje do naczynia niemal całą pobraną energię.
Jest też korzyść przy samym gotowaniu. Indukcja szybko reaguje na zmianę mocy. Zmniejszasz ustawienie i garnek od razu bulgocze słabiej. Dzięki temu łatwiej utrzymać sos na małej mocy, zanim zdąży się przypalić.
Czy to znaczy, że gotowanie będzie tańsze?
Nie automatycznie. Sprawność mówi, ile energii się marnuje, ale wysokość rachunku zależy od tego, ile płacisz za prąd, a ile za gaz. Indukcja zużywa mniej energii na ten sam garnek zupy, tylko że prąd ma inną cenę niż gaz z sieci.
Druga sprawa to zakup. Płyty indukcyjne bywają droższe od gazowych i wydatek zwraca się stopniowo. Szybciej odczuje to ktoś, kto gotuje codziennie po kilka razy. Wolniej odczuje to osoba, która od czasu do czasu tylko odgrzewa obiad.
Test magnesem, zanim kupisz płytę
Indukcja nie zagrzeje każdego garnka. Dno musi być z materiału, który reaguje na pole magnetyczne. Sprawdzisz to szybko zwykłym magnesem z lodówki.
- Odwróć garnek albo patelnię do góry dnem.
- Przyłóż magnes do środka dna.
- Jeśli magnes przywiera, naczynie powinno działać na płycie indukcyjnej.
- Jeśli nie przywiera, na indukcji ten garnek się nie sprawdzi.
Zanim zdecydowałem się na zmianę, przeszedłem z magnesem całą szafkę z garnkami. Lepiej wiedzieć wcześniej, ile naczyń trzeba będzie wymienić, bo to też część kosztu przesiadki.
Spaliny z palnika zostają w kuchni
Przy spalaniu gazu do powietrza w kuchni trafiają m.in. dwutlenek azotu, tlenek węgla i benzen. Dlatego przy kuchence gazowej tak ważne są sprawna wentylacja i regularne wietrzenie.
Płyta indukcyjna niczego nie spala w miejscu gotowania, więc tych zanieczyszczeń nie wytwarza. Okap nadal się przyda, bo przy smażeniu i gotowaniu i tak powstają para wodna, zapachy i drobne cząstki.